9 źródeł finansowania startupu: gdzie i jak zdobyć finansowanie dla swojego startupu?
Mistrzowski kurs finansowania startupu: część druga
Jeśli właśnie obliczyłeś runway swojego startupu i zdałeś sobie sprawę, że będziesz potrzebować większego finansowania i to znacznie wcześniej, niż pierwotnie planowałeś, trafiłeś we właściwe miejsce. 👊
Ten artykuł ma na celu przedstawienie kompleksowej listy najczęstszych źródeł finansowania startupów, które mogą pomóc Twojej firmie osiągnąć sukces.
Ten wpis jest trzecią częścią nowej serii Masterclass na temat finansowania startupów. Finansowanie to paliwo, na którym działa każda firma. Jeśli chcesz, aby Twój startup odniósł sukces, znajomość wszystkich aspektów finansowania jest więc niezbędna. Szukaliśmy zwięzłego, a zarazem kompleksowego przewodnika po finansowaniu startupów, ale nigdzie go nie znaleźliśmy, dlatego postanowiliśmy stworzyć go sami. Oto ten niezbędny przewodnik.
Przedstawiamy go we współpracy z największym belgijskim akceleratorem startupów i scale-upów, Start it @KBC, który wspiera i promuje ponad 1000 przedsiębiorców z innowacyjnymi pomysłami i skalowalnymi modelami biznesowymi.
– Jeroen Corthout, współzałożyciel Salesflare, łatwego w użyciu CRM-u sprzedażowego dla małych firm B2B
W skrócie 💡
Nie masz czasu, żeby przeczytać cały artykuł, ale nadal chcesz ustalić, które źródła finansowania startupu będą dla Ciebie odpowiednie? 🤔
Bez obaw, zajmiemy się tym! Możesz skorzystać z poniższej mapy drogowej, aby przeskoczyć do wybranych fragmentów naszego artykułu i sprawdzić, które źródła finansowania najlepiej odpowiadają konkretnym okolicznościom Twojej firmy.
Czy na myśl o swoim startupie przychodzą Ci do głowy określenia early stage, faza pomysłu lub etap przed osiąganiem przychodów?
Czy rozważasz zainwestowanie własnych oszczędności albo rozmowę z rodziną i znajomymi?
A może szukasz niewielkiej inwestycji z zewnątrz oraz dostępu do ekosystemu i porad, dołączając do akceleratora lub inkubatora?
A może chciałbyś pozyskać doświadczonego inwestora jako udziałowca?
Być może przy okazji chcesz poczytać o jednym z powszechnie stosowanych instrumentów w inwestowaniu zalążkowym — obligacji zamiennej?
Czy rozwijasz nową technologię albo zastanawiasz się nad uruchomieniem nowego, innowacyjnego projektu?
Czy rozważałeś złożenie wniosku o dotację rządową jako niedrogie źródło finansowania, które pomoże wesprzeć Twoje plany?
Czy własnymi siłami wydostałeś się z etapu przed osiąganiem przychodów i szukasz gotówki, aby skalować swoją firmę?
Czy rozważałeś zachowanie wszystkich udziałów i rozwijanie firmy dzięki bootstrappingowi, aż dotrzesz na szczyt?
A może jesteś gotowy, aby włączyć zewnętrznego inwestora do swojej struktury udziałowców?
Czy osiągnięcie dodatnich przepływów pieniężnych jest już blisko, potrzebujesz inwestycji w sprzęt albo szukasz sposobów na sfinansowanie kapitału obrotowego?
Czy rozmawiałeś już z którymś z lokalnych banków? Czy wiesz, że istnieją rządowe programy wspierające banki w udzielaniu pożyczek startupom?
A może właśnie udało ci się pozyskać finansowanie w ramach rundy venture i szukasz dodatkowej gotówki do czasu kolejnej rundy finansowania?
Dlaczego nie miałbyś zrobić tego, co wcześniej zrobiły Uber, Airbnb i wiele innych firm, i nie wykorzystać venture debt jako pomostu między rundami finansowania?
Gotowi? Oto wszystkie szczegóły dotyczące 9 najpopularniejszych źródeł finansowania startupu! 👇
1. Oszczędności osobiste
Zainwestuj własne pieniądze i sam sfinansuj pierwsze kroki. Inwestorzy zawsze próbują ocenić, jak bardzo jesteś zaangażowany w swój pomysł, a finansowanie własnego startupu z pewnością jest dla nich dobrym sygnałem.
2. Sama firma
Preferowane źródło finansowania startupu: pozwól, aby firma sama na siebie zarabiała, i rozwijaj ją dzięki przychodom, które generuje. W rzeczywistości jest to najlepszy rodzaj finansowania i pokazuje, że firma naprawdę nabiera tempa. 📈
Problemem jest jednak czas, ponieważ wydatki zwykle pojawiają się przed przychodami. Dlatego musisz znaleźć sposób na uzyskanie gotówki z góry. Świetnym rozwiązaniem jest praca w oparciu o plany roczne i zamówienia opłacone z góry.
Rozwijanie firmy w ten sposób pozwoli ci zachować pełną kontrolę i będzie ci stale przypominać, jak ważna jest sprzedaż.
To jednak trudna droga. Ograniczone zasoby mogą poważnie zahamować rozwój, a presja związana z realizacją obiecanych zamówień może być ogromna.
Jeśli masz trochę czasu, warto przeczytać książkę Customer Funded Business autorstwa Johna Mullinsa.
3. Przyjaciele i rodzina
Bez ugruntowanej historii sukcesów albo w początkowych dniach rozwijania pomysłu może nie być wielu osób, które w ciebie wierzą — poza przyjaciółmi i rodziną. 👨👩👧👧
Elastyczność w ustalaniu warunków oraz wiara osób, które znasz najlepiej, sprawiają, że jest to atrakcyjne źródło finansowania startupu.
Uważaj jednak, bo jeśli nie zrobisz tego właściwie, ucierpieć może nie tylko twoja firma. Może to mieć trwały wpływ na twoje życie towarzyskie. Nie jest niczym niezwykłym, że pożyczki od przyjaciół i rodziny prowadzą do konfliktów, wzajemnych pretensji, a nawet procesów sądowych.
Oto kilka wskazówek, jak sprawić, żeby to zadziałało:
Pomyśl o konsekwencjach
Nie każdy nadaje się na inwestora, a pieniądze to dziwna bestia.
Upewnij się, że znasz charaktery zaangażowanych osób, i spróbuj zastanowić się nad konsekwencjami, jeśli wszystko pójdzie nie tak.
Czy wasza przyjaźń byłaby zagrożona, a jeśli tak, to czy jesteś gotów zaryzykować jej utratę?
Bądź ze sobą szczery i spróbuj dokonać racjonalnej oraz wnikliwej oceny.
Zarządzaj oczekiwaniami
Musisz mieć stuprocentową pewność, dlaczego osoba finansująca cię wspiera.
Czy chce osiągnąć zysk, czy jest to po prostu prezent, który ma pomóc ci wystartować? Czy oczekuje szybkiego zwrotu pieniędzy, czy traktuje to jako krótkoterminowe rozwiązanie? Czy chce się zaangażować, czy od początku pozostanie na uboczu?
Nie przedstawiaj też swojego biznesu w zbyt różowych barwach. Prawdopodobnie nie rozmawiasz z profesjonalnymi inwestorami, którzy potrafią czytać między wierszami, a nie chcesz od razu wycofywać się ze swoich słów tuż po dokonaniu inwestycji.
Chroń swoich przyjaciół
Chroń swoich przyjaciół przed nimi samymi.
Realistycznie oceń, czy osoba finansująca może ponieść stratę, jeśli wszystko pójdzie źle. Bądź szczery i otwarty, i nigdy nie proś o zbyt dużą część jej pieniędzy. Nie chcesz stracić znacznej części oszczędności swoich rodziców na miesiąc przed ich emeryturą.
Upewnij się, że rozumiesz sytuację finansową osoby finansującej oraz jej zdolność do odrobienia ewentualnych strat.
Spisz ustalenia
Jasno określ warunki i zapisz je.
Gdy ustalicie rozsądne oczekiwania, wynegocjujcie warunki i zapiszcie je, aby obie strony miały do nich dostęp.
Może ci się to wydawać przesadą, ale nawet prosta umowa z jasno określonymi zasadami znacznie ograniczy ryzyko późniejszych sporów. Co ważne, dzięki temu każdy przemyśli konsekwencje, a w chwili przekazania pieniędzy wszyscy będą mieć jasność co do ustaleń.
Komunikuj się częściej, niż trzeba
Musisz zarządzać emocjami wszystkich zaangażowanych osób, a to wymaga wielu rozmów.
Współpraca z przyjaciółmi i rodziną może wymagać większej komunikacji niż współpraca z profesjonalnymi inwestorami. Zawsze dbaj o to, by komunikacja była otwarta i jasna oraz by druga strona rozumiała, o czym mówisz. Osoby te zasługują na taki sam szacunek i poziom komunikacji jak inni finansujący!
Zadbaj też o to, by każdy czuł się częścią procesu i mógł wyrazić swoje zdanie — dzięki temu uprzedzisz potencjalne problemy, zanim przerodzą się w poważny konflikt.
Poznaj przepisy podatkowe
Wiele krajów zachęca osoby prywatne do inwestowania w nowe firmy. Upewnij się, że rozumiesz obowiązujące zasady, i odpowiednio pokieruj swoimi inwestorami. Z drugiej strony darowizny mogą doprowadzić do niekorzystnej decyzji, więc uważaj, żeby później nie dostać rachunku podatkowego.
Zdecydowanie warto wybrać się z tym do księgowego, bo nawet najmniejszy inwestor może zadać złożone pytania, na które trzeba będzie się przygotować.
4. Dotacje i granty rządowe
Rządy chcą wspierać startupy i innowacje w swoich społecznościach. Choć konkurencja jest zacięta, a kryteria rygorystyczne, dostęp do tego stosunkowo taniego finansowania startupu może całkowicie odmienić sytuację twojej firmy. 💸
Granty są ściśle zależne od kraju i regionu, dlatego dokładnie oceń możliwości dostępne w twoim ekosystemie.
Ogólnie rzecz biorąc, granty koncentrują się na zaawansowanych technologiach, nauce i medycynie. Często są przeznaczone na konkretne projekty, a nie na finansowanie całej firmy. Nierzadko wymagają też uzupełnienia przyznanych środków innym finansowaniem. Oznacza to, że jeśli grant wynosi 100 000 dolarów, musisz również zgromadzić 100 000 dolarów prywatnego finansowania.
Ponadto granty często wymagają bardzo szczegółowego opisania sposobu wydatkowania pieniędzy, a później mogą wiązać się z różnym zakresem mechanizmów kontrolnych.
To od razu pokazuje również istotną wadę grantu rządowego: dodatkowa warstwa planowania i kontroli może później ograniczyć twoją swobodę w zmianie kierunku.
Znalezienie odpowiedniego grantu nie jest łatwe, ponieważ informacje o nich zazwyczaj nie są szeroko rozpowszechniane. Porozmawiaj z innymi startupami w swoim regionie lub sektorze i wypytaj je o te dotacje. Znajdź oficjalne informacje o grantach i włącz subskrypcję ich newsletterów, żeby zawsze wiedzieć, kiedy rozpoczyna się nabór na nową aplikację.
Gdy znajdziesz konkretny program, do którego chcesz złożyć aplikację, upewnij się, że dokładnie rozumiesz cały proces aplikacyjny, ponieważ każdy grant ma własne terminy i wymagania. Zwykle podstawowe wymagania obejmują:
- Szczegółowy opis projektu
- Wyjaśnienie korzyści wynikających z projektu
- Szczegółowy plan kosztów
- Szczegółowe informacje o doświadczeniu i przygotowaniu osób zarządzających projektem
Przygotuj się na to, że poświęcisz na ten proces dużo czasu, ponieważ niemal wszystkie informacje będą musiały pochodzić od ciebie jako założyciela. Istnieje wprawdzie wiele wyspecjalizowanych firm, które mogą ci pomóc, ale ich usługi nie są tanie.
5. Inkubatory i akceleratory
Innym sposobem na zdobycie finansowania dla startupu jest dołączenie do akceleratora lub programu inkubacyjnego.
Choć akceleratory i inkubatory często uważa się za to samo, w rzeczywistości tak nie jest. Jedne i drugie oferują sieć kontaktów biznesowych, mentoring oraz pewną formę ustrukturyzowanego programu, ale ich cel jest inny.
Jak ujmuje to TechRepublic: „akcelerator jest szklarnią dla młodych roślin, zapewniającą im optymalne warunki do wzrostu, a inkubator łączy wysokiej jakości nasiona z najlepszą glebą do kiełkowania i wzrostu”. 🌱
Akceleratory
Najbardziej znane akceleratory to Y Combinator i Techstars.
Program zazwyczaj zaczyna się od naboru aplikacji, po którym wybrane firmy są zapraszane do udziału w programie w konkretnej lokalizacji. Na miejscu uczestniczą w intensywnym programie mentorskim, który trwa od kilku tygodni do kilku miesięcy.
Akcelerator oferuje szeroką sieć inwestorów i mentorów, którzy mogą ogromnie pomóc w rozwijaniu firmy i pozyskiwaniu kapitału w przyszłości. Większość akceleratorów kończy się również dniem demo, podczas którego inwestorzy są zapraszani do obejrzenia Twojej firmy. Dobrym przykładem takiego podejścia jest Y Combinator Demo Day, uznawany przez każdego inwestora z Doliny Krzemowej za niezwykle ważny dzień.
Z drugiej strony akceleratory nie są darmowe. Niektóre zapewniają określoną kwotę finansowania startupu w zamian za niewielki procent udziałów, inne natomiast będą próbowały włączyć Cię do swojej sieci firm, a nawet mogą wymagać opłaty wstępnej.
Inkubatory
Większość inkubatorów dysponuje wspólną przestrzenią w lokalizacji coworkingowej, oferuje program najmu rozliczanego z miesiąca na miesiąc oraz mentoring połączony z pewną więzią z lokalną społecznością. Właśnie dlatego firmy są zapraszane do pracy w tej samej lokalizacji. Mogą tam uczyć się od siebie nawzajem, dopracowując swoje pomysły, pracując nad produktami, dopasowaniem produktu do rynku i planami biznesowymi.
Choć inkubatory nie oferują bezpośredniego finansowania startupu, mogą być niezbędnym elementem samofinansowania firmy, ponieważ dostępna przestrzeń ograniczy Twoje wydatki, a sam inkubator będzie pełen wskazówek i porad.
Większość inkubatorów jest prowadzona przez profesjonalnych inwestorów, agencje rządowe i duże firmy. W zależności od sponsora inkubatory mogą koncentrować się na konkretnych technologiach, branżach, a nawet rynkach.
W ciągu ostatnich kilku lat pojawia się również coraz więcej programów hybrydowych, łączących inkubator z programem akceleracyjnym. Dobrym przykładem takiego podejścia jest nasz partner w ramach Startup Funding Masterclass, Startit @ KBC.
6. Kredyty bankowe
Z banków korzystamy każdego dnia, a kredyty bankowe są bardzo powszechnym źródłem finansowania startupu.
Zacznijmy więc od podstaw: czym jest kredyt bankowy? 🤔
Kredyt bankowy to pieniądze pożyczone z banku na określony okres. W zależności od tego, czy pożyczasz pod zastaw aktywów, czy nie, kredyt nazywa się zabezpieczonym albo niezabezpieczonym. W zależności od tego, czy oprocentowanie jest ustalone z góry, czy może zmieniać się pod wpływem określonych zmian na rynku, może być stałe albo zmienne.
Aby uzyskać kredyt, musisz przekonać bank o opłacalności swojego projektu oraz o tym, że będziesz w stanie bez problemu spłacić kredyt w terminie. Twoja aplikacja zostanie dokładnie przeanalizowana, a banki zazwyczaj skupią się na przyszłych przepływach pieniężnych, co nie zawsze dobrze pasuje do sytuacji startupów.
Nigdy nie zapominaj, że dług to nie to samo co udziały, ponieważ kredyt wraz z odsetkami trzeba spłacić w uzgodnionym okresie. Niewywiązanie się z tego zobowiązania może doprowadzić do bankructwa — w takiej sytuacji wierzyciel zawsze będzie miał większe roszczenia wobec firmy niż zwykli udziałowcy.
Banki oferują wiele produktów dostosowanych do potrzeb firmy znajdującej się w najróżniejszych sytuacjach.
Ważne jest, aby wyraźnie odróżnić kredyty na potrzeby krótkoterminowe, takie jak kapitał obrotowy, od zobowiązań długoterminowych, o których tutaj mówimy.
Zalety:
- Zachowujesz udziały w swojej firmie, a tym samym prawo do wszelkich przyszłych zysków
- Banki nie ingerują w sposób prowadzenia firmy, o ile przestrzegasz warunków płatności
Wady:
- Kredyty bankowe są mniej elastyczne, ponieważ banki na ogół konsekwentnie trzymają się określonych warunków
- Musisz spłacać stałą kwotę co miesiąc
- Brak spłaty może doprowadzić do bankructwa
- Wszystko, co stanowi zabezpieczenie kredytu, jest zagrożone i może doprowadzić do utraty kontroli
- Zmienne oprocentowanie może wzrosnąć w nieodpowiednim momencie
Jeśli uznasz, że kredyt bankowy jest właściwym wyborem dla Twojej firmy, mamy kilka wskazówek, jak skutecznie go uzyskać.
Wiedz, czego chcesz
Zanim porozmawiasz z bankiem, musisz dokładnie wiedzieć, ile pieniędzy potrzebujesz, na co je przeznaczysz i jakie warunki mogą odpowiadać Tobie oraz Twojemu startupowi. Jeśli nie znasz kredytów dla firm albo nie wiesz, jak wpłyną one na wynik finansowy Twojej firmy, możesz poszukać w internecie narzędzi takich jak kalkulator kredytu dla firm Keeper.
Banki oferują również szeroki wybór produktów, zależnie od kraju, w którym działasz. Zadbaj o to, by poznać najważniejsze z nich, i porozmawiaj z innymi przedsiębiorcami, którzy mają doświadczenie w tej kwestii.
Porównaj oferty
Koniecznie rozejrzyj się i porównaj oferty.
Każdy bank ma swoją specyfikę — może oferować niższe oprocentowanie albo inne warunki — dlatego dobrze się rozejrzyj i znajdź najlepszą opcję.
Nie bój się wykorzystać początkowego zainteresowania ze strony jednego banku, aby skłonić inne banki do przedstawienia lepszych ofert. Ostatecznie możesz nawet zaciągnąć różne kredyty, pod warunkiem że będą zabezpieczone różnymi aktywami.
Bądź perfekcyjnie przygotowany
Banki otrzymują mnóstwo propozycji biznesowych, dlatego przed przedstawieniem swojej oferty dowiedz się, czego będą potrzebować, i dopilnuj, aby wszystko znalazło się w jednym pakiecie.
Zazwyczaj potrzebne będą:
- Planowanie przepływów pieniężnych na cały okres spłaty pożyczki oraz szczegółowy biznesplan
- Dane statystyczne dotyczące wzrostu i struktury przychodów (struktura klientów, struktura branżowa)
- Materiały dotyczące Twojego zespołu, branży, dotychczasowych osiągnięć i inwestorów
- Jasne uzasadnienie, dlaczego potrzebujesz pożyczki
- Najnowsze wyniki finansowe potwierdzające założenia przedstawione w powyższych materiałach
Nie ograniczaj się do samego poinformowania banku — przekonaj bankiera do swoich planów.
Czym są kredyty z gwarancją rządową?
W wielu krajach rządy próbują pobudzać banki do udzielania kredytów małym i średnim przedsiębiorstwom. Jednym z popularnych rozwiązań jest zagwarantowanie części kredytu, a tym samym ograniczenie ryzyka po stronie banku.
Kredyty wspierane przez państwo są bardzo atrakcyjne dla nowych firm, ponieważ zazwyczaj oferują lepsze warunki spłaty w dłuższym okresie. Choć ich uzyskanie nie jest łatwe, ponieważ takie kredyty zwykle wiążą się z rygorystycznymi kryteriami kwalifikacji, przed złożeniem wniosku koniecznie przeczytaj o nich więcej.
Czym jest kredyt inwestycyjny?
Kredyt inwestycyjny to produkt bankowy stworzony specjalnie z myślą o finansowaniu zakupu lub rozwoju nowego sprzętu albo innych aktywów. Ponieważ bank ma roszczenie do sprzętu lub aktywów, może zaoferować niższe oprocentowanie niż w przypadku innych kredytów. Banki zazwyczaj chcą finansować aktywa, które w bardzo krótkim terminie generują dodatnie przepływy pieniężne, więc weź to pod uwagę, wybierając tę drogę.
Czym jest linia kredytowa, debet lub kredyt jednorazowy?
To świetny produkt, jeśli potrzebujesz kredytu na przyszłe wydatki. Łącząc cechy firmowej karty kredytowej i kredytu bankowego, linia kredytowa zapewnia Ci z góry określoną kwotę pieniędzy, z której możesz korzystać w miarę potrzeb.
W zależności od sposobu korzystania z kredytu mówi się o debecie albo kredycie jednorazowym. Jeśli wolisz pobierać środki partiami w miarę potrzeb i nie przeszkadza Ci nieco wyższe oprocentowanie, właściwym wyborem będzie debet. Jeśli możesz wykorzystać całą linię kredytową od razu, zyskując niższe oprocentowanie, wybierz kredyt jednorazowy.
W obu opcjach odsetki płacisz dopiero od momentu uruchomienia kredytu, a z góry ponosisz jedynie niewielką opłatę za zarezerwowanie całej kwoty.
Dla przykładu wyobraź sobie, że masz 10 000 USD na koncie, ale musisz wypłacić 20 000 USD wynagrodzeń. Dzięki dostępnej linii kredytowej lub debetowi będziesz w stanie pożyczyć wymagane 10 000 USD bezpośrednio z konta, na wcześniej ustalonych warunkach.
7. Pożyczki konwertowalne
Jeśli Twoja firma jest dopiero na początku działalności i dostępnych jest bardzo niewiele informacji, jak ustalić jej wycenę podczas rozmów z inwestorami?
To uzasadnione pytanie — i właśnie dlatego pożyczki konwertowalne są popularnym źródłem finansowania startupów: tworzą pomost między pierwszymi potrzebami finansowymi (rundą seed) a późniejszymi rundami wycenianymi (czyli uwzględniającymi wycenę). 💡
Pożyczka konwertowalna to krótkoterminowy kredyt, który w przypadku wystąpienia wcześniej określonego zdarzenia (zdarzenia konwersji) zamienia się na udziały. Zwykle jest nim kolejna runda, w której ustalana jest wycena firmy. Pożyczki konwertowalne są przydatne, ponieważ wiążą się z ograniczonymi prawami i pozwalają odłożyć wiele skomplikowanych negocjacji do późniejszej rundy, dzięki czemu stanowią prosty i efektywny sposób finansowania.
Ilość udziałów, które otrzyma inwestor seed, określa następujący wzór:
Ilość udziałów = cena zakupu / cena konwersji
Cena zakupu oznacza początkową kwotę kapitału przekazaną przez inwestora. Czasami pożyczka konwertowalna obejmuje również odsetki (naliczane tak długo, jak długo pożyczka nie została skonwertowana), które następnie dodaje się do licznika.
Cena konwersji to cena obowiązująca w bieżącej rundzie finansowania udziałowego i zależy od dwóch dodatkowych czynników: zniżki cenowej oraz limitu wyceny.
Zniżka cenowa
Aby wynagrodzić inwestora za podjęcie ryzyka związanego z finansowaniem Twojego startupu, pożyczki konwertowalne zwykle zawierają zniżkę cenową, która pozwala posiadaczowi pożyczki zamienić ją na udziały po obniżonej cenie. Zniżki te zazwyczaj wynoszą od 10% do 30%.
Załóżmy na przykład, że startup pozyskał 100 000 USD w postaci pożyczek konwertowalnych ze zniżką 20%. W kolejnej rundzie finansowania udziały są wyceniane na 1,00 USD za udział. Oznacza to, że inwestor seed otrzyma udziały po cenie 0,80 USD za udział, czyli 100 000 USD / 0,80 USD = 125 000 udziałów.
Limit wyceny
Drugim często stosowanym pojęciem jest limit wyceny. W praktyce jest to maksymalna wycena ustalona w momencie inwestycji w ramach pożyczki konwertowalnej, po której inwestor może zamienić swoją pożyczkę na udziały.
Jeśli na przykład limit wyceny ustalono na 2 mln USD, a w kolejnej rundzie firma zostanie wyceniona na 4 mln USD, posiadacz pożyczki konwertowalnej będzie mógł zamienić ją na udziały przy wycenie 2 mln USD, otrzymując efektywną (dodatkową) zniżkę w wysokości 50%.
Łącznie zniżka cenowa i limit wyceny działają w następujący sposób. Załóżmy, że startup pozyskał 100 000 USD finansowania przy zniżce 20% i limicie wyceny wynoszącym 2 mln USD. Później, gdy zostanie pozyskana nowa runda finansowania, każda wycena do 2,5 mln USD będzie skutkować zniżką w wysokości 20%. Przy wycenie powyżej 2,5 mln USD posiadacze pożyczek zamienią je na udziały przy wycenie 2 mln USD.
Jeśli przed terminem zapadalności pożyczki konwertowalnej nie uda Ci się pozyskać rundy finansowania, zazwyczaj może wydarzyć się jedna z następujących rzeczy:
- Posiadacz pożyczki może przedłużyć jej termin
- Posiadacz pożyczki może zażądać spłaty kredytu, potencjalnie doprowadzając Cię do bankructwa
- Posiadacz pożyczki może zamienić ją na udziały przy uzgodnionej wycenie
Doskonałe podsumowanie niektórych częściej stosowanych warunków znajdziesz w tym opracowaniu 500 startups: https://500startups.app.box.com/s/bqhdzjvx8x8fsn8s4zlt
Odwiedź też ich witrynę internetową, gdzie znajdziesz projekty dokumentów prawnych: https://500.co/
8. Venture equity
Finansowanie udziałowe pozwala pozyskać kapitał bez konieczności jego zwrotu… świetna sprawa! 🙌
Zamiast spłacać kredyt i ponosić ciężar regularnych odsetek, w praktyce sprzedajesz inwestorowi część swojej firmy w formie udziałów.
To dobry sposób na pozyskanie dużej kwoty kapitału i potencjalne zaproszenie do współpracy doświadczonych inwestorów. Największym minusem jest utrata kontroli.
W przeciwieństwie do pożyczkodawcy udziałowiec będzie chciał mieć wpływ na sposób prowadzenia firmy. Dlatego przygotuj się na zarządzanie jego oczekiwaniami i radami.
Zacznijmy od podstaw. Każdy sprzedany udział stanowi jednostkę własności firmy. Jeśli wyemitujesz 2000 udziałów i sprzedasz 1000 z nich, nabywca będzie posiadać 50% twojej firmy.
Nabywca będzie mieć teraz prawo do odpowiedniej części wszystkich przyszłych zysków i dywidend. Będzie też czerpać korzyści z każdego późniejszego wzrostu wartości udziałów, tak jak ty.
W zależności od rodzaju wyemitowanych udziałów ich posiadacz będzie mieć również prawo głosu i uczestniczyć w podejmowaniu najważniejszych decyzji, ponieważ prawdopodobnie będzie mieć swoje miejsce podczas posiedzeń zarządu.
Ogólnie rzecz biorąc, możesz wyemitować dwa rodzaje akcji: akcje zwykłe i akcje uprzywilejowane.
Akcje zwykłe
To właśnie ten rodzaj akcji ludzie zazwyczaj mają na myśli, gdy mówią o udziałach i akcjach.
Akcjonariusze mają prawo do części wszystkich zysków i dywidend firmy, a także prawo głosu proporcjonalne do posiadanych udziałów.
Możesz dostosować rodzaj emitowanych akcji, ponieważ możesz wyemitować różne klasy udziałów. Przykładowo posiadacze akcji klasy A mogą mieć prawo głosu, podczas gdy posiadacze akcji klasy B mogą go nie mieć. Jako firma prywatna masz dużą swobodę, a ostatecznie wszystko będzie zależeć od negocjacji z potencjalnym inwestorem.
Najczęściej spotykane są jednak akcje z prawem głosu i akcje bez prawa głosu.
Akcje uprzywilejowane
Posiadacze akcji uprzywilejowanych mają większe prawa do aktywów firmy niż zwykli akcjonariusze. Oznacza to, że ich udział kapitałowy ma wyższy priorytet niż udział zwykłych akcjonariuszy. W momencie likwidacji firmy posiadacze akcji uprzywilejowanych otrzymają wypłatę po wierzycielach (którzy mają wyższy priorytet), ale przed posiadaczami akcji zwykłych.
Ponadto akcje uprzywilejowane często zapewniają stałą dywidendę, ale nie dają prawa głosu.
Gdzie zatem możesz teraz sprzedawać udziały w swojej firmie?
W zasadzie możesz zwrócić się do każdej osoby, która zechce je od ciebie kupić, ale zazwyczaj dzielimy inwestorów na dwie grupy: inwestorów anielskich i fundusze venture capital.
Aniołowie biznesu
Anioł biznesu to w istocie każdy, kto chce poświęcić czas i pieniądze na twój pomysł.
Aniołowie biznesu mogą pochodzić z dowolnego środowiska i często są byłymi przedsiębiorcami lub inwestorami venture capital. Motywuje ich możliwość osiągnięcia wysokich zwrotów, chęć odwdzięczenia się społeczności przedsiębiorców oraz możliwość zapewnienia mentoringu nowym właścicielom firm.
Dobry anioł biznesu może całkowicie zmienić sytuację, ponieważ jego dostęp do branży i wiedza mogą stanowić dodatkowe wzmocnienie twojego zespołu.
Dobrym sposobem na ich znalezienie jest skorzystanie z własnej sieci kontaktów, środowiska przedsiębiorców lub doradców finansowych. Istnieją również sieci i strony internetowe poświęcone inwestowaniu aniołów biznesu, takie jak AngelList.
Inwestorzy venture capital
Firmy venture capital są podobne do aniołów biznesu, ale działają w bardziej uporządkowany sposób. Zamiast współpracować z jedną osobą, będziesz teraz mieć do czynienia z firmą wyspecjalizowaną w inwestowaniu w startupy.
Firmy venture capital często polegają na kapitale od zewnętrznych inwestorów, przez co działają w niezwykle konkurencyjnym środowisku. To sprawia, że są bardziej zdyscyplinowane i wymagające.
W porównaniu z aniołami biznesu różnią się pod kilkoma względami.
Firmy venture capital zwykle koncentrują się bardziej na firmie niż na przedsiębiorcy. Podczas gdy anioł biznesu ma do dyspozycji jedynie elevator pitch i samego przedsiębiorcę, firma venture capital zazwyczaj ma dostęp do pełnoprawnego biznesplanu oraz pierwszych wyników działalności.
Fundusze venture capital zazwyczaj angażują więcej kapitału, a jednocześnie żądają większej kontroli. Wraz ze wzrostem kwoty rośnie również stawka, dlatego firmy venture capital poświęcą więcej wysiłku na śledzenie swojej inwestycji i interweniowanie, gdy będzie to konieczne.
Większy nacisk kładzie się również na zwrot z inwestycji. Aniołowie biznesu z pewnością nie są organizacjami non profit, ale ponieważ firmy venture capital zazwyczaj polegają na finansowaniu zewnętrznym, znacznie bardziej koncentrują się na osiąganiu dużych zwrotów. Dzięki temu są bardziej zaangażowane i agresywne niż typowy anioł biznesu oraz działają w krótszej perspektywie czasowej.
Podsumowując: anioł biznesu inwestuje w pomysł i ma nadzieję, że przerodzi się on w firmę. Firmy venture capital inwestują w firmę i mają nadzieję, że stanie się ona ogromnym biznesem.
9. Venture debt
Chociaż finansowanie udziałowe venture jest powszechnym i atrakcyjnym źródłem finansowania startupu, zawsze wiąże się z oddaniem części firmy. Właśnie dlatego finansowanie dłużne jest tak atrakcyjne — pozwala zachować udziały.
Banki, czyli najwięksi dostawcy finansowania dłużnego, są jednak bardzo konserwatywne, a startupy nie pasują do ich sposobu analizy, przez co dostęp do finansowania dłużnego jest trudny. 😅
W tym miejscu pojawiają się wyspecjalizowani kredytodawcy venture, którzy specjalizują się w udzielaniu pożyczek firmom finansowanym przez venture capital.
Pod wieloma względami takie pożyczki venture przypominają zwykłe kredyty bankowe, ale występuje między nimi kilka istotnych różnic.
Przede wszystkim różni się analiza przeprowadzana przez kredytodawcę. Kredytodawcy bankowi zwykle przyglądają się twojemu przychodowi i liczbom dotyczącym przepływów pieniężnych, aby ocenić, czy jesteś w stanie spłacić pożyczkę.
W przypadku wielu startupów nie jest to możliwe, dlatego kredytodawcy venture specjalizują się w ocenie innych czynników, takich jak jakość inwestorów, biznesplan, strategia kapitałowa oraz jakość zespołu i technologii.
Jest też różnica w kwestii zabezpieczenia. Podczas gdy banki opierają się na takich aktywach jak maszyny, budynki i wyposażenie, kredytodawcy venture capital zwykle traktują własność intelektualną jako formę zabezpieczenia.
Dodatkowo kredytodawcy venture capital proszą o warranty, aby uatrakcyjnić transakcję. Podobnie jak opcje na akcje, warrant pozwala jego posiadaczowi nabyć akcje na późniejszym etapie po ustalonej cenie, tworząc dla kredytodawcy dodatkową zachętę finansową. Gdyby jego zwrot opierał się wyłącznie na odsetkach, byłyby one zdecydowanie zbyt wysokie.
Udało Ci się przejść przez całą listę? Gratulacje 🎊
Znasz już podstawy całej listy źródeł finansowania startupu, co pomoże Ci znaleźć wszystkie zasoby niezbędne do zbudowania firmy!
Masz już opanowane różne rodzaje finansowania startupu? Daj nam znać, jeśli masz jeszcze jakieś pytania — chętnie je wyjaśnimy! Nie zapomnij też zajrzeć do nas w przyszłym tygodniu, kiedy opublikujemy trzecią część naszego kursu mistrzowskiego na temat finansowania startupów: Kiedy pozyskać pieniądze od funduszu venture capital (a kiedy tego nie robić)!
Możesz też zajrzeć do tego podsumowania kursu mistrzowskiego na temat finansowania startupów.
Na tym etapie prawdopodobnie poważnie myślisz już o pozyskaniu inwestycji i musisz śledzić swoje możliwości inwestycyjne — możesz to robić w Salesflare.
Pozyskiwanie finansowania — od inwestorów, banków i tym podobnych instytucji — może być stresujące, szczególnie jeśli nie masz spostrzeżeń na temat tego, co dokładnie robi druga strona.
Czy potencjalni inwestorzy rzeczywiście otwierają Twoje e-maile i kiedy to robią? Czy dzieje się to często, czy tylko raz, a potem przez jakiś czas o Tobie zapominają? Czy klikają linki prowadzące do materiałów, które im wysłałeś, czy może wcale? A może zaglądają na Twoją stronę?
Aby uzyskać spostrzeżenia na temat tej czarnej skrzynki, korzystamy z własnego oprogramowania, Salesflare, żeby śledzić te relacje.
Korzystamy z niego, aby śledzić, czy otwierają nasze e-maile, klikają nasze linki i odwiedzają naszą stronę. Otrzymujemy też powiadomienia na komputerze i telefonie, kiedy to robią.
A jeśli jednocześnie kontaktujesz się z wieloma inwestorami, możliwości są znacznie większe:
– Salesflare zapewnia Ci przegląd tego, które transakcje finansowania znajdują się na którym etapie
– Możesz automatycznie śledzić wszystkie wymienione e-maile i odbyte spotkania
– Robisz notatki? Dodaj je do osi czasu, aby przechowywać je w jednym miejscu
– Wymieniasz się plikami z inwestorami? Salesflare automatycznie śledzi je wszystkie
– Salesflare pomaga Ci również kontaktować się z inwestorami we właściwym czasie, tworząc automatyczne przypomnienia (w formie sugerowanych zadań)
Jeśli masz już dość niewiedzy na temat tego, co robią inwestorzy, lub chcesz lepiej uporządkować swój pipeline finansowania, wypróbuj Salesflare. Konfiguracja zajmuje kilka minut, a Ty będziesz na dobrej drodze do profesjonalnego kontaktowania się z inwestorami i pozyskania finansowania.
A tak przy okazji — kontakt z inwestorami to nie jedyna rzecz, którą możesz organizować w Salesflare. Możesz oczywiście kontaktować się również z klientami, partnerami, resellerami… W pewnym sensie wszystko jest procesem sprzedaży!
Przy okazji, jeśli jesteś na etapie pre-seed, zawsze możesz skontaktować się z nami przez czat na stronie głównej lub e-mailem, aby dowiedzieć się więcej o naszym programie dla startupów na wczesnym etapie. Dzięki temu możesz zacząć bez rujnowania budżetu! Napisz do nas, a przekażemy Ci szczegóły dotyczące tego, jak złożyć wniosek.
_Mamy nadzieję, że spodobał Ci się ten wpis. Jeśli tak, puść go dalej!_👉 Możesz obserwować @salesflare na Twitterze, Facebooku oraz LinkedIn.
