Wanneer moet je durfkapitaal ophalen (en wanneer niet)?
Masterclass startupfinanciering: deel drie
Nu we een goed beeld hebben van de meest voorkomende financieringsbronnen voor startups, gaan we dieper in op de vraag wanneer je VC-geld moet ophalen.
Mede door het succes van recente unicorns (zoals Slack, Uber, Airbnb, …) en mede door de enorme hoeveelheid beschikbaar kapitaal heeft venturecapital een prominente plaats gekregen binnen het startup-ecosysteem. Maar is dit ook de juiste route voor jouw startup? Is jouw startup geschikt om venturecapital op te halen? 🤔
In dit artikel willen we je een beter inzicht geven in wanneer je VC-geld moet ophalen… en wanneer niet. Dat doen we door de venturecapitalindustrie te onderzoeken en te bekijken hoe die naar de wereld kijkt bij het nemen van investeringsbeslissingen.
Dit bericht is deel drie van een nieuwe masterclassreeks over startupfinanciering. Financiering is de brandstof waarop elk bedrijf draait. Als je wilt dat je startup succesvol wordt, is het dus essentieel om de ins en outs van financiering te kennen. We zochten naar een compacte maar uitgebreide gids over startupfinanciering, maar vonden die nergens. Daarom besloten we er zelf een te maken. Dit is die essentiële gids.
We brengen hem tot je in samenwerking met de grootste accelerator voor startups en scale-ups in België, Start it @KBC, die meer dan 1.000 ondernemers met innovatieve ideeën en schaalbare businessmodellen ondersteunt en promoot.
– Jeroen Corthout, medeoprichter Salesflare, een gebruiksvriendelijke sales CRM voor kleine B2B-bedrijven
Voor wie werkt een venturecapitalfirma?
Zoals elk bedrijf hebben venturecapitalfirma’s een klant die bereid is te betalen voor hun diensten. En net als de meeste bedrijven concurreren venturecapitalfirma’s op basis van de kwaliteit van de producten die ze aanbieden. Als je deze twee belangrijke componenten begrijpt, begrijp je ook de sector.
De investeerders van de investeerders
Een venturecapitalfirma verkoopt een beleggingsfonds aan (meestal) grotere investeerders. 💸
Net als andere beleggingsfondsen in de financiële sector hebben deze fondsen een investeringsperiode (2 – 4 jaar), waarin het geld wordt geïnvesteerd, en een definitieve afsluitdatum (10 jaar na de opening). Daarna wordt het fonds gesloten, worden alle activa verkocht en wordt het geld teruggegeven aan de klanten.
Het is vooral het mandaat — investeren in private bedrijven in een vroege fase, zoals investeren in fintech-startups — dat VC-fondsen onderscheidt van andere beleggingsfondsen.
De kwaliteit van het fonds wordt bepaald door hoeveel geld er aan het einde van het fonds aan de klanten wordt teruggegeven. Daarnaast wordt die ook bepaald door de specifieke manier waarop dat rendement werd behaald (via één investering tegenover meerdere). Er zijn ook platformen voor investeringen vóór een beursgang ontstaan als een nieuwe manier voor individuele investeerders om toegang te krijgen tot private bedrijven in een vroege fase voordat die naar de beurs gaan. Zo bieden ze een alternatief voor traditionele venturecapitalfirma’s.
Limited Partners
De klanten zijn de zogenaamde “Limited Partners”, die het kapitaal voor het beleggingsfonds leveren. Uiteraard verwachten zij aan het einde van de looptijd van het fonds een aanzienlijk rendement.
Net als gewone aandeelhouders hebben Limited Partners geen beslissingsbevoegdheid en zijn ze niet aansprakelijk voor het fonds wanneer het misgaat. Ze leveren alleen het geld.
Limited Partners zijn doorgaans grote institutionele investeerders. Dat kunnen universitaire endowmentfondsen, pensioenfondsen, verzekeringsmaatschappijen, staatsinvesteringsfondsen, vermogende particulieren of grote financiële instellingen zijn.
Voor die grote professionele investeerders is venturecapital een beleggingscategorie, net als aandelen, bedrijfs- en staatsobligaties of private equity. Het is voor hen belangrijk om over alle beleggingscategorieën heen geïnvesteerd te zijn. Ze zoeken actief naar diversificatie en streven naar een rendement dat hoger ligt dan hun benchmark.
De benchmark verslaan
Het belangrijkste om te begrijpen over die benchmarks is dat al deze professionele investeerders toegang hebben tot allerlei investeringsmogelijkheden. Daaronder valt ook de eenvoudigste investering van allemaal: de aandelenmarkt (ook wel de benchmark genoemd). Als ze al die moeite doen om in een VC-firma te investeren en bereid zijn het extra risico te nemen van investeringen in bedrijven in een vroege fase, in plaats van gewoon te investeren in de S&P 500, verwachten ze natuurlijk bepaalde voordelen voor dat extra risico en werk.
Uitgaande van de S&P, waarvan algemeen wordt aangenomen dat die 7% oplevert, zullen veel LP’s proberen om met hun VC-portfolio een extra rendement van 5% tot 8% te behalen — oftewel 12% tot 15% per jaar. 📈
Als we dit verwachte rendement van 12% per jaar toepassen op een periode van 10 jaar, zien we dat de LP verwacht dat het venturefonds aan het einde van de looptijd meer dan 3,0 keer de omvang van het fonds zal terugbetalen.
1.12^10 = 3.1 of 1.15^10 = 4.0
Management fees
In ruil daarvoor ontvangt het management van het venturefonds een vergoeding volgens een bepaalde fee-structuur.
Een veelgebruikte structuur is 2% en 20%. Dat verwijst naar een basisvergoeding van 2% per jaar over de omvang van het investeringsvehikel (een fonds van $100 miljoen levert bijvoorbeeld $2 miljoen per jaar op) en 20% over al het geld dat bovenop het geïnvesteerde bedrag wordt terugbetaald (een opbrengst van $200 miljoen voor een fonds van $100 miljoen resulteert bijvoorbeeld in een fee van $20 miljoen).
Kort samengevat verkoopt een venturecapitalbedrijf een investeringsfonds aan professionele investeerders, die een rendement van 12% tot 15% per jaar verwachten — of aan het einde van de looptijd 3 tot 4 keer hun inleg terug.
Als je meer wilt weten over de economie van de VC-sector, raden we dit artikel van Andreessen Horowitz aan.
Hoe behalen venturecapitalbedrijven hun rendement?
Nu we weten wat het doel is, rijst de vraag hoe venturefondsen dat doel proberen te bereiken.
Een goede manier om te begrijpen hoe VC’s momenteel rendement voor hun klanten proberen te behalen, is te kijken naar wat ze in het verleden hebben gedaan.
Dat betekent dat we terugkijken naar de verdeling van eerdere VC-rendementen. En zoals Peter Thiel opmerkte, zijn die rendementen extreem scheef verdeeld. Ze volgen geen normale verdeling; in werkelijkheid volgen ze een machtsverdeling.
Wat betekent een machtsverdeling?
Heb je weleens gehoord van ‘the winner takes all’, ‘the long tail’ of de ‘80-20-regel’? Het zijn allemaal verschijningsvormen van de machtsverdeling, waarbij een klein aantal bedrijven of initiatieven het volledige resultaat bepaalt.
Als we terugkeren naar onze VC-fondsen, betekent dit in de praktijk dat de prestaties van het fonds worden bepaald door een klein aantal investeringen met uitzonderlijk hoge rendementen. Met andere woorden: alles draait om de grote klappers, niet om een portfolio met redelijk presterende bedrijven.
Dit wordt verder geïllustreerd in de volgende grafiek, gedeeld door Andreessen Horowitz. Die laat zien dat 6% van de deals 60% van het rendement oplevert, terwijl 50% van de deals zelfs geld verliest.
Een fictief voorbeeld
Laten we toepassen wat we net hebben geleerd en ons voorstellen dat we een fonds van $100 miljoen hebben: Hermans Ventures 😇. Jawel, ik heb nu mijn eigen fonds!
Als we ervan uitgaan dat we in alle bedrijven waarin we investeren een belang van 10% nemen, betekent dit dat de totale waarde van al onze portfoliobedrijven aan het einde van de periode $3 miljard moet bedragen om $300 miljoen aan onze LP’s te kunnen terugbetalen. Als we daar niet in slagen, is de kans groot dat we geen nieuw fonds meer kunnen ophalen.
In navolging van de bovenstaande Power Law zal ons rendement worden bepaald door 10% van onze bedrijven. Omdat we een klein team zijn, zijn we er tijdens onze investeringsperiode maar in geslaagd om in 20 startups te investeren; elk daarvan was op het moment van de investering $50m pre-money waard.
Dat betekent dat, om succesvol te zijn, 2 van onze bedrijven moeten groeien van een waarde van $50m naar minstens $1,5bn. 😲 Voor de rest van onze portefeuille kunnen we ervan uitgaan dat ze niets zullen opleveren of zelfs tot een verlies zullen leiden.
Focus op enorme rendementen
Ons voorbeeld liet zien dat VC’s, om succesvol te zijn, op zoek moeten gaan naar bedrijven die zulke magische rendementen van 30x kunnen opleveren. Daarnaast zijn er de volgende complicerende factoren:
- Investeringsbedrag: De ideeën en bedrijven moeten groot genoeg kunnen worden, zodat ons fonds genoeg geld kan investeren om een rendement van $300m te behalen.
- Timing: Het rendement moet binnen een periode van 10 jaar worden gerealiseerd.
- Eigendomsbelang: Om ons eigendomsbelang gedurende de levenscyclus van het bedrijf te behouden en verwatering te voorkomen, moeten we ervoor zorgen dat we pro-rata kunnen investeren in eventuele volgende financieringsrondes.
Kort samengevat zijn venturecapitalfirma’s sterk afhankelijk van grote winnaars en grote ideeën. Ze moeten een aanzienlijk rendement (30x of meer) kunnen behalen op een voldoende grote investering om hun klanten aan het einde van de fondsperiode genoeg geld te kunnen terugbetalen. 💪
Wat betekent dit voor startups?
Nu we begrijpen voor wie venturecapitalfirma’s werken en hoe ze hun beloften waarmaken, kunnen we kijken naar enkele veelvoorkomende gedragingen in de sector en de impact daarvan op jouw startup. Uiteindelijk bepaalt dit wanneer je VC-geld moet ophalen voor je startup en wanneer je er beter van wegblijft.
Grote ideeën in grote markten
Omdat VC’s op zoek zijn naar het volgende grote ding of de volgende unicorn, zoeken ze bedrijven met een groot omzetpotentieel (> $100m – $300m). 🚀
Om er zeker van te zijn dat je startup deze omzet binnen de gewenste termijn kan realiseren, is het ook belangrijk dat er een enorme adresseerbare markt is (+$10bn). Zo kun je het gewenste resultaat bereiken, zelfs met een lage marktpenetratie.
Ga groot of ga naar huis
Venturecapitalfirma’s zijn uiterst selectief. Het is niet ongewoon dat partners elk jaar maar in enkele bedrijven investeren. Ze moeten het absolute maximum uit deze investeringen halen.
Dat betekent ook dat ze bereid moeten zijn een goede aanbieding of deal in het heden op het spel te zetten in ruil voor de mogelijkheid op een nog grotere overwinning in de toekomst.
Hoewel dat vanuit het perspectief van een VC-portefeuille begrijpelijk is, kan dit natuurlijk sterk in contrast staan met de ideale situatie voor de oprichter, die volledig in slechts één bedrijf geïnvesteerd is.
Geen tijd voor verliezers
VC’s weten dat het merendeel van hun investeringen slechte investeringen zijn. Ze weten ook dat alles draait om die winnaars een enorme boost te geven, zodat ze de top bereiken. Uiteraard kunnen ze dit op het moment van investeren niet voorspellen, maar zodra de investering tekenen van zwakte vertoont, kan een VC vrij abrupt beslissen dat ze haar tijd niet langer waard is.
Dat geldt zeker niet voor alle venturecapitalfirma’s, want er valt ook iets voor te zeggen dat de oprichters van een slecht presterend bedrijf de oprichters van het volgende grote ding kunnen zijn. Toch is er duidelijk een sterke tendens om meer aandacht aan de winnaars te geven.
Peter Thiel heeft in het verleden kritiek geuit op de VC-sector door op te merken dat de meeste VC’s 80% van hun tijd besteden aan “de verliezers” in plaats van aan de winnaars.
Het is niet ongewoon dat de boards van gelukkige bedrijven snel groeien naarmate steeds meer senior partners deelnemen, terwijl bij minder gelukkige bedrijven junior medewerkers worden ingezet om de boardmeetings bij te wonen.
Groeien, groeien, groeien!
Rendement moet er komen, en snel ook. Een unicornwaardering bereiken binnen een periode van 10 jaar vergt heel wat groei. 🦄
Dat kan ertoe leiden dat investeerders alles opofferen voor groei aan de bovenkant van de resultatenrekening en bedrijven te hard of te vroeg onder druk zetten. Het kan ook nare neveneffecten hebben:
- Hoge burn rates zonder enige focus op winstgevendheid
- Geen tijd om kleine problemen op te lossen, waardoor ze later uitgroeien tot grote problemen
- Groei aankopen met verlies, zonder enige aanwijzing dat de startup het verschil later kan goedmaken
Bedrijven met een hoge groei zijn er de voorbije jaren zeer goed in geslaagd om grote hoeveelheden kapitaal op te halen, omdat de investeringswereld hongerig was naar groei. 🤑
Naarmate veel van deze snel groeiende bedrijven volwassener worden, rijzen er echter vragen over hun toekomstige potentieel op het vlak van winstgevendheid. Niet iedereen kan Amazon zijn en meer dan tien jaar lang op groei blijven focussen. Op een bepaald moment moet een bedrijf winst maken, en daarvoor zijn een volledig andere mindset en focus nodig.
Kijk maar naar de reactie van de investeerdersgemeenschap op de recente IPO’s van Uber en Lyft om te zien hoe investeerders op de publieke markt sceptisch kunnen reageren op het VC-ethos waarbij groei boven alles wordt geplaatst.
Meer geld ophalen
Nieuwe deals vinden is moeilijk, dus zodra een deal een succes lijkt te worden, is het in het belang van de VC om zoveel mogelijk kapitaal aan het bedrijf toe te wijzen. 💰
Natuurlijk moet voor elke extra geïnvesteerde dollar ook de verwachte waarde op het moment van verlaten stijgen.
Dat kan ertoe leiden dat oprichters te veel worden verwaterd, of dat bedrijven te hard worden opgedreven om een buitenproportionele waardering te bereiken en zo voldoende rendement te kunnen opleveren. 😔
Welke vragen moet je jezelf stellen om te weten wanneer je VC-geld moet ophalen?
Venturekapitaal ophalen is zeker niet alleen maar slecht, en er zijn heel wat goede redenen om voor VC-investeringen te kiezen. Nog belangrijker: heel wat bedrijven zouden niet bestaan als ze niet de mogelijkheid hadden gehad om grote hoeveelheden kapitaal op te halen, aangezien dat een sleutel is tot het succes van hun bedrijf.
Om dus te begrijpen wanneer je VC-geld moet ophalen en of venturekapitaal überhaupt geschikt is voor jouw bedrijf, hebben we een lijst opgesteld met vragen die je jezelf kunt stellen. 🤔
Maak je geen zorgen als venturekapitaal ophalen niet geschikt lijkt voor jouw bedrijf. Er zijn heel wat geweldige bedrijven met zeer vermogende oprichters die geen venturefinanciering hebben opgehaald voor hun bedrijf.
Laten we bovendien niet vergeten dat we net 9 geweldige bronnen van startupfinanciering hebben opgesomd, waarvan venturekapitaal er slechts één was. 👈
Valt jouw startup in de categorie ‘potentiële grote winnaar’?
Heb je een potentieel adresseerbare markt van 10 miljard dollar?
Kan je bedrijf binnen 7 à 8 jaar een jaarlijkse omzet van meer dan 100 miljoen dollar bereiken?
En zo ja, wat zou ervoor nodig zijn om dat doel te bereiken (geografieën, verticals, markten)?
Is je bedrijf extreem schaalbaar?
Wordt je bedrijf nauwelijks complexer wanneer je nieuwe klanten toevoegt?
Heb je relatief lage extra kosten om extra klanten te bedienen?
Heb je een product dat in verschillende markten vrijwel volledig plug-and-play is?
Heb je een product dat klaar is, en is geld de voornaamste belemmering om marktaandeel te veroveren?
Heeft je bedrijf schaal nodig om succesvol te zijn?
Run je een marketplace, een aanbieder van micromobiliteit of een ander bedrijf dat sterk profiteert van schaal?
Zijn je unit economics sterk afhankelijk van het bereiken van de juiste schaal?
Of heb je vooraf een grote investering nodig, met de belofte van grote schaalbaarheid in de toekomst?
Vind je het erg om de controle uit handen te geven?
Geloof je dat 10% van het bedrijf met VC-geld beter is dan 80% van het bedrijf zonder?
Vind je het niet erg om met professionele investeerders samen te werken en aan hen te rapporteren?
Ben je klaar om je bedrijf binnen de komende 5 tot 10 jaar te verkopen of naar de beurs te gaan?
Ben je klaar om de klok te laten lopen en je bedrijf voor het verlaten ervan binnen de termijn van VC voor te bereiden?
Zou je het zien zitten om een beursgenoteerd bedrijf te runnen, met alle publieke aandacht die daarbij komt kijken?
Of ben je bereid om je bedrijf op een bepaald moment te verkopen aan een andere speler in de sector of aan een financiële investeerder?
Vind je het een probleem dat je maar beperkte invloed hebt op de beslissing om te verkopen?
Wat moet ik doen als mijn startup niet geschikt is voor venturekapitaal?
Nu je begrijpt wanneer je venturekapitaal moet ophalen, kom je er misschien achter dat venturekapitaal niet geschikt is voor jouw bedrijf.
Maak je om te beginnen geen zorgen: je bevindt je in goed gezelschap! 😃 Er zijn heel wat geweldige bedrijven waarvan de oprichters het uitstekend doen zonder venturekapitaalinvestering aan te nemen.
Je eerste optie is om helemaal geen financiering aan te trekken en je bedrijf je groei te laten financieren.
Dit wordt vaak bootstrapping genoemd, of het runnen van een kapitaalefficiënt bedrijf, en het heeft een aantal duidelijke voordelen. 👇
- Het vereist vanaf het begin een onmiddellijke focus op het genereren van omzet en dus op uitzoeken waarvoor een klant wil betalen.
- Het is veerkrachtiger tijdens economische neergangen.
- Je behoudt het eigendom en de controle over je bedrijf.
Voor heel wat nichebedrijven maakt kapitaalefficiëntie je zelfs een aantrekkelijker overnamedoel, omdat er in tegenstelling tot bedrijven die door venturekapitaal worden gesteund een grotere kans is om een deal te vinden die gunstig is voor alle belanghebbenden.
Geweldige bronnen over bootstrapping
Bekijk gewoon deze lijst van Sramana Mitra over “bootstrapping tot aan een exit”.
Er zijn heel wat goede bronnen over hoe je via bootstrapping je bedrijf kunt laten groeien, maar we konden het niet laten om een paar tips op een rijtje te zetten:
- Richt je vanaf het begin op winstgevende groei
- Evalueer elke uitgave zorgvuldig
- Word een ster in het genereren van publiciteit tegen lage kosten
- Word heel goed in rekruteren en neem alleen mensen aan wanneer dat nodig is
Kijk voor meer inspiratie naar enkele uitstekende case studies die door Basecamp zijn verzameld.
En als je wel extra kapitaal nodig hebt om je bedrijf te laten groeien, is een andere financieringsbron misschien iets voor jou. Ga dan gewoon terug naar onze vorige aflevering en bekijk de 9 meest voorkomende financieringstypes. 👈
Ga je venturekapitaal ophalen of niet? 🤔 We hopen dat we je hebben geholpen om deze vraag met wat meer achtergrondkennis en vertrouwen te beantwoorden.
Moge je het juiste pad vinden en een geweldig bedrijf bouwen! 👊
Laat ons weten als je nog vragen hebt; we leggen het graag verder uit! En vergeet ook niet om volgende week af te stemmen op deel vier van onze Startup Funding Masterclass: Startup Funding Rounds!
Of bekijk deze samenvatting van de Startup Funding Masterclass.
We hopen dat je deze post goed vond. Deel hem dan vooral met anderen!
👉 Je kunt @salesflare volgen op Twitter, Facebook en LinkedIn.
